Afghanistan oorlog

1Deel 1

• eind 2001 wordt Afghanistan centrum van nieuw oorlogstoneel
• met aanval op Amerika op 11 september 2001 nam Al Qaida onder leiding van Osama Bin Laden het op tegen wereldmacht VS
• begin van oorlog tegen terrorisme
• Amerikanen kregen steun van Noordelijke Alliantie in Afghanistan
  • etnische groeperingen, verenigd in strijd tegen taliban
• taliban waren sinds jaren ’90 steeds machtiger geworden
• hingen extremistische vorm van islamitische wet aan, gebaseerd op onderdrukking en geweld
• in jaren ’50, ’60 en ’70 kregen kregen vrouwen in Afghanistan nieuwe vrijheden
• religieuze conservatieven waren hiertegen
• toen communistische partij de macht greep, vormden conservatieven de moedjahedien
• er kwam burgeroorlog
• in 1979 trok Sovjet-Unie Afghanistan binnen om communisten te steunen
• vanwege Koude Oorlog steunden VS de moedjahedien
• in 1989 trok Rusland zich terug
• de strijd bleef doorgaan; uit chaos verrees nieuwe groep: de taliban
• boeren die conservatieve uitleg islam volgden
• in 2000 hadden zij heel Afghanistan in handen
• strenge sharia werd ingevoerd:
  • vrouwen mogen niet studeren of werken
  • moesten boerka dragen
  • mochten huis niet verlaten zonder mannelijk familielid
• Osama Bin Laden had belangrijke rol gespeeld in Afghaanse oorlog:
  • had zelf militieleger geleid
  • had trainingskampen gefinancierd
  • zette wervingscentra op voor terroristen
• na terugtrekking Sovjets richtte Bin Laden Al Qaida op
• werd als held gezien in Saoudi-Arabië
• toen Irak Koeweit innam, werd dat gezien als bedreiging Saoedi-Arabische oliereserves
• Bin Laden bood aan moedjahedien te mobiliseren
• Saoedische regering koos voor Amerikaanse steun
• Bin Laden woest dat ongelovigen in centrum van islam – met Mekka (ontmoetingsplaats) en Medina (waar profeet Mohammed begraven ligt) – werden gestationeerd
• begin jihad
• op 11 september 2001 zelfmoordaanslagen in VS
• Bush eist uitlevering alle leden Al Qaida + alle terroristen
• volgens taliban was er geen bewijs dat Bin Laden bij aanval betrokken was
• Taliban weigerden Bin Laden uit te leveren
• Amerika bleek taliban al voor 11 september 2001 te willen verdrijven
• op 7 oktober 2001 begin operatie Enduring Freedom: aanval van Amerika en Engeland
• Kaboel ((hoofdstad), Kandahar (hoofdkwartier taliban) en Jalalabad (terroristenkampen) werden gebombardeerd
• Engeland is er ook van overtuigd dat aanval was uitgevoerd door Al Qaida en Osama Bin Laden
• veel Afghanen vluchten naar Pakistan
• veel Afghanen waren slechts verenigd in hun wens van de Taliban af te komen, vormden Noordelijke Alliantie en hielpen VS
• fragmentatie- en clusterbommen richtten veel schade aan bij bevolking (vooral kinderen)
  • iedere bom bevatte honderden kleinere bommetjes
  • die gingen pas af als je erop stapte of ze oppakte
• de Taliban werd teruggedrongen
• gevangenen werden niet gemaakt door Noordelijke Alliantie
• 5000 burgerdoden in eerste 3 maanden, waaronder veel kinderen
• toch waren de mensen blij dat deTaliban weg was
• Al Qaida en Osama Bin Laden hadde n zich in november gehergroepeerd in bergen van Tora Bora
• na bombardement stemde Al Qaida in met bestand
• was echter afleidingsmanoeuvre om Bin Laden + belangrijke Al Qaidaleden naar Pakistan te laten ontsnappen
• ISAF: strijdmacht, bestaande uit troepen uit 42 landen om Afghanistan veilig te houden
• Taliban die over zijn, blijven strijden tegen Amerika ⇒ 1000 Amerikanen omgekomen
• Al Qaida is verspreid, o.a. in Afrikaanse landen
• de Taliban heeft beschikking over drugsgeld uit opiumhandel